Mieszkania do 120 mkw. i domy nie większe niż 220 mkw., kupowane od deweloperów i spółdzielni, będą objęte preferencyjną stawką VAT. Budujący systemem gospodarczym zapłacą drożej.

Rząd przyjął założenia do definicji budownictwa społecznego. Pozwoli ona od stycznia 2008 roku, kiedy to skończy się okres przejściowy, z którego obecnie korzysta budownictwo mieszkaniowe, stosować niższą, 7-procentową stawkę VAT w mieszkaniówce.

Nie wszystkie domy i mieszkania będą objęte preferencyjną stawką. Z 7-procentowego VAT skorzystają kupujący mieszkania o powierzchni do 120 mkw. i domy o wielkości do 220 mkw. od deweloperów i spółdzielni. Od każdego dodatkowego metra trzeba będzie zapłacić 22 proc. VAT. Ministerstwo szacuje jednak, że tak skonstruowana definicja obejmie ponad 95 proc. mieszkań i domów budowanych przez  firmy. Preferencje podatkowe nie obejmą przysługujących mieszkańcom garaży, miejsc parkingowych czy innych powierzchni o niemieszkalnym przeznaczeniu, takich jak basen, siłownia etc. Jedynie komórki lokatorskie i piwnice, jeśli  nie zostaną wyodrębnione, podlegać będą pod 7-proc. stawkę. Z dobrodziejstw definicji korzystać będą również gminy, budując noclegownie i domy dla bezdomnych.

Niestety z preferencyjnych stawek nie skorzystają budujący domy i mieszkania systemem gospodarczym. Zdaniem wicepremier i minister finansów Zyty Gilowskiej takie rozwiązanie byłoby niezgodne z unijną dyrektywą, do której nasze państwo musi się dostosować. Tymczasem, o ile w innych krajach budowa własnymi rękoma nie jest popularna, o tyle w Polsce wg danych GUS na 115 tys. mieszkań oddanych do użytku w 2006 roku, 57 tys. stanowiły domy budowane indywidualnie!

Rozwiązaniem dla inwestorów indywidualnych może być jedynie zlecenie usługi budowy (wraz z zakupem niezbędnych materiałów) generalnemu wykonawcy, będącemu płatnikiem VAT. Niestety wielu budujących nie stać na takie rozwiązanie. 

Czy po 2007 roku osoby budujące metodą gospodarczą będą mogły odzyskać część zapłaconego VAT, tak jak to czynią dziś na mocy ustawy o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków VAT związanych z budownictwem? Na razie nie wiadomo. Ustawa dotyczy bowiem materiałów kupionych w okresie od wejścia Polski do Unii do końca 2007 i miała być rozwiazaniem  tymczasowym. A czy rząd zdecyduje się na jej przedłużenie – zobaczymy.

Niższą stawką VAT objęte będą również niektóre remonty. Chodzi tu o części wspólne budynków wielorodzinnych oraz remonty domów dla bezdomnych i noclegowni, realizowanych na podstawie umowy z właścicielem budynku, a także remonty budynków jednorodzinnych objętych definicją budownictwa społecznego, których zakres pokrywać się będzie z zakresem remontów części wspólnej budynku jednorodzinnego. Z niższej stawki korzystać będą również roboty objęte specjalnym wykazem – np. wymiana okien i drzwi, remont przyłączy, fundamentów, elementów konstrukcyjnych budynku, elewacji i ciągów komunikacyjnych, a także te prace, przy których cena materiałów nie przekracza 50 proc. ceny usługi.

Krystyna Jełowicka